نوشیدنیهای گرم: ۷ نوشیدنی از روسیه باستان
سالیان سال پیش، روسها بدون چای و قهوهای که امروز به آن عادت داریم، گذران روز میکردند. در هوای سرد، به جای چای یا قهوه دمنوشها و عرقیجات تهیه شده با عسل، توتها و گیاهان دارویی بود که مردم را گرم میکرد.

۱.سِبیتِن

«سِبیتِن» روزگاری نوشیدنی اصلی زمستانی روسها بود؛ هم با الکل و هم بیالکل. این نوشیدنی در قرن دوازدهم میلادی پدید آمد و اوج محبوبیت خود را در قرنهای هجدهم و نوزدهم تجربه کرد. روش تهیه آن حل کردن عسل در آب جوش با افزودن گیاهانی مانند هوفاریقون(علف چای)، نعنا، مریمگلی و ادویههای متنوع دیگر(مانند دارچین، میخک، زنجفیل، فلفل قرمز تند خشک) بود. عسل و گیاهان در ظروف جداگانه آماده و سپس با هم «مخلوط» میشدند. نام نوشیدنی نیز از همین فعل مخلوط کردن در زبان روسی(سِویبات) گرفته شده است. «سبیتن» معمولاً در بازارچهها و جشنها نوشیده میشد.
۲. مدووخا

این نوشیدنی شیرین در روسیه باستان به سادگی «عسل» یا «عسل نوشیدنی» نامیده میشد. قدمت آن به دوران باستان بازمیگردد. در ابتدا، آن را در خمرههای بلوطی که تا ۵ تا ۲۰ سال در زمین دفن میشد، نگهداری میکردند. از قرن یازدهم، روش دم کردن عسل نوشیدنی رایج شد که زمان آمادهسازی را به حدود یک ماه کاهش داد. در قرن هجدهم، فناوری تولید مدووخا بر پایه عسل تخمیرشده پدید آمد که فرآیند را حتی سادهتر کرد.
«مِدووخا» نوشیدنی ضروری در مهمانیهای روسی بود که منحصراً پیش از غذا سرو میشد و نشانهای از مهماننوازی میزبان محسوب میگشت. سنتهای ساخت این نوشیدنی امروزه در شهرهای سوزدال و ولیکی نووگورود حفظ شدهاند.
۳.خرینووخا

این نوشیدنی از ریشه ترب کوهی (که در روسی «خِرِن» نامیده میشود) تهیه میشود. در دستور تهیه آن، اغلب عسل، سیر یا ادویهها اضافه میشد تا طعم تند آن را تعدیل کنند.
در اوایل قرن هجدهم، پتر یکم فرمانی صادر کرد که تأمین این نوشیدنی در مزرعهها برای افرادی که در سرما به کارهای سنگین مشغول بودند را الزامی میکرد.
از سال ۲۰۱۶، استاندارد دولتی روسیه («گُست») برای این نوشیدنی سنتی اجرایی شده که استفاده از افزودنیهای مصنوعی را ممنوع میکند.
۴.دوشِپارکا

این نوشیدنی تخمیرشده باستانی، بر پایه توتها و عسل تهیه میشود و خاستگاه آن منطقه یاروسلاول است. این نوشیدنی به صورت گرم سرو میشد و نامش بهدرستی بیانکننده ماهیت آن است: به معنای واقعی کلمه «روح را گرم میکرد» و در سرمای سخت، گرما میبخشید. «دوشهپارکا» طعم ترش و گسی از توتها و تلخی «فلفلی» از ادویهها دارد.
۵.برزویتسا

این نوشیدنی را میتوان یکی از کهنترین نوشیدنیها در میان اسلاوها دانست. «برزُویتسا» از شیره تخمیرشده درخت غان تهیه میشد که اوایل بهار جمعآوری و در بشکههای بزرگ روباز برای تخمیر نگهداری میشد. تا قرن دهم و یازدهم میلادی، «برزویتسا» عملاً نوشیدنی اصلی در روسیه باستان بود، تا اینکه جای خود را به «کواس» داد.
۶.براگا

«براگا» در واقع «خویشاوند» کواس نان محسوب میشود. معمولاً در خانه از پایههای تخمیرشده مختلفی مانند ارزن، مالت جو، جو یا حتی آرد چاودار تهیه میشد. بعدها، «براگا» به پایهای برای تولید سایر نوشیدنیهای خانگی تبدیل شد.
علاوه بر این، در روسیه باستان، «براگا» بیشتر یک نوشیدنی آیینی و بخشی از سفره ترحیم به شمار میرفت.
۷.کواس

اما نوشیدنی اصلی روسیه، نوشیدنیای که هم بر میزهای شاهزادگان و هم در سفره کشاورزان یافت میشد! این نوشیدنی از نان چاودار، آرد یا نان خشک، و از طریق فرآیند تخمیر تهیه میشود؛ نتیجه، یک نوشیدنی خوشمزه، کمی گازدار، شیرین و ترش است. «کواس» هم تشنگی را رفع میکند و هنوز هم به عنوان پایهی سوپ تابستانی محبوب «اُکروشکا» استفاده میشود.


